اوقات شرعي
  اذان صبح
  طلوع خورشید
  اذان ظهر
  غروب خورشید
  اذان مغرب
اوقات به افق :

                                              

تاریخچه هیات امناء دانشگاه ها:

درشرایط حاضرنقش محوری دانشگاهها درتولید علم وتوسعه کشورانکارناپذیربوده ، درچشم انداز بیست ساله نيزانتظارات بسيارگسترده اي ازدانشگاهها وجود دارد .

دانشگاهها مکلفند همسوبا گسترش روزافزون علوم وفنون وتکنولوژی های جدید وپیشرفته درجهان وباتوجه به نیازکشور ، نيروي انساني متدين ومتبحر ، بانشاط وفعال ، بالنده ومتفکرباتوجه به نيازکشور تربيت كنند ، علاوه برآن به توليد علم وبويژه علوم بومي همت گمارند . بنابراين اداره اموردانشگاهها بعنوان مغزمتفكرجامعه بايد قوانين ومقرراتي با ويژگيهاي متفاوت ازساير دستگاهها داشته باشد . قانون تشكيل هيات امناء به همين منظوردرشوراي عالي انقلاب فرهنگي به تصويب رسيده وتاحدزيادي اختيارات ويژه اي به دانشگاهها وموسسات آموزش عالي وپژوهشي داده است . اما بدليل نهادينه نشدن اين تفكردرسايردستگاهها مشكلاتي راجهت استفاده مطلوب ازقانون مذكورفراهم آورده است .

تصویب ماده ۴۹ قانون برنامه پنجساله چهارم توسعه وماده ۲۰ قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه راه رابرای اداره اموردانشگاه با ویژگیهای فوق هموارنموده است ليکن مي بايست تلاش گسترده اي جهت عملياتي شدن اين ماده قانوني با حفظ رعايت سياستها وقوانين وزارت متبوع صورت پذيرد .

ازتاسیس اولین موسسه آموزش عالی درایران حدود ۱۰۷ سال وازتشکیل اولين هيات امناء حدود ۴۲ سال مي گذرد . درزيربه تاريخچه هيات امناء درقبل وبعد ازانقلاب اسلامي پرداخته مي شود .

الف ) هیات امناء قبل از انقلاب اسلامی :

ازسال ۱۳۴۰ یعنی قبل از تاسیس وزارت علوم وآموزش عالی زمزمه های هيئت هاي امناء دانشگاهها وموسسات آموزش عالي به صورتها وترکيبهاي متفاوت وپراکنده به گوش مي رسيد . ازجمله درسال ۱۳۳۹ دراساسنامه دانشگاه ملي سابق ( شهيد دکتربهشتي ) هيئت امناء بعنوان رکن اصلي دانشگاه به تصويب رسيد . اما دانشگاه شيراز براساس قانون تاسيس دانشگاه مصوب سال ۱۳۴۲ ( هه  ش ) جزء اولین دانشگاههائی بود که دارای هیئت امناء گردید . سپس دانشگاه صنعتي شريف درسال ۱۳۴۴ هيئت امناء خود را تشکيل داد . سرانجام درسال ۱۳۴۶دانشگاه تهران نيزداراي هيئت امناء گرديد . دراسفند ماه ۱۳۵۰ قانون هيئت هاي امناء موسسات عالي علمي ودولتي ازتصويب مجلسين وقت گذشت . که پايه واساس آن ، قانون تشکيل واختيارات هيئت امناء دانشگاه تهران بود . طبق آن ، هيئت هاي امناء دانشگاهها وموسسات آموزش عالي به صورت يکنواخت وهماهنگ تشكيل مي گرديد . اعضاي هيئت امناء مركب ازوزير علوم وآموزش عالي يا نماينده تام الاختياروي ، ۸ نفرازشخصيت هاي محلي وكشوري كه بتواند نقش موثري درتوسعه موسسه مربوط داشته باشند ، بودند . ضمنا درموسسات آموزش عالي خارج از پايتخت استاندارمربوط نيزعضويت داشت . درموسسات علمي وابسته به وزارتخانه وسازمان هاي ديگر وزيريا مسئول مربوط علاوه بروزيرعلوم به اقتضاء سمت خود رياست ويا عضويت هيئت امناء را داشتند . روساي موسسات عالي علمي بدون حق راي درجلسات شركت داشتند . وزارت علوم و آموزش عالي مي توانست مقررات اين قانون را درصورت اقتضاء درهريك از موسسات عالي پژوهشي دولتي ديگر ويا موسسات عالي علمي ديگري كه به نحوي ازانحاء ازكمك دولت استفاده مي نمودند به اجرا بگذارد . براساس اصلاحيه قانون هيئت امناء مصوب سال ۱۳۵۰ كه درمردادماه ۱۳۵۳ به تصويب رسيد ، وزارت علوم و آموزش عالي مكلف گرديد . براي هريك ازدانشگاههاي دولتي و غيردولتي وموسسات آموزش عالي وپژوهشي دولتي هيئت امنائي با تركيب وزيرعلوم وآموزش عالي يا نماينده تام الاختياراو ، وزير مشاورورئيس سازمان برنامه وبودجه يا نماينده تام الاختياراو ، دبيرشوراي مركزي دانشگاهها وموسسات آموزش عالي ، چهارتن ازشخصيتهاي بصيرومطلع كه نقش موثري درتوسعه موسسه مربوطه داشته باشند ، تشكيل دهد . دردانشگاههها وموسسات آموزش عالي خارج از پايتخت استاندارورئيس انجمن شهرمربوط نيزعضو هيئت امناء بودند .

درموسسات آموزش عالی وپژوهشی وابسته به سایروزارتخانه ها وموسسات دولتی وزیريا مسئول دولتي نيزبه اقتضاي سمت خود رياست يا عضويت هيئت را داشتند . روساي دانشگاهها وموسسات آموزش عالي وپژوهشي بدون حق راي درجلسات شرکت داشتند .

هیئت های امناء دانشگاهها بتدریج باترکیب شرح وظیفه فوق ايجادوشروع بکارنمودند .

ب ) هیئت امناء بعداز انقلاب اسلامی :

پس ازپیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی درکشور دراسفند سال ۵۷ تمامی هیئت هاي امناء دانشگاهها به استناد لايحه قانوني مربوطه منحل گرديد . ليکن براي جلوگيري ازرکود اداريه اموردانشگاهها وموسسات تحقيقاتي هياتي مرکب ازوزيرعلوم وآموزش عالي ، وزيرمشاورورئيس سازمان برنامه وبودجه ووزير طرحهاي انقلاب تشكيل وتصميم گيري دركليه موارد فوق را بعهده گرفت . آن هيئت بعدها به هيئت سه نفره جانشين هيئت امناء معروف گشت كه متشكل از وزيرعلوم و آموزش عالي ورئيس سازمان برنامه وبودجه يا نمايندگان تام الاختيار آنان وآقاي دكتريدالله سحابي 
( عضویت با نام ) بود .

هیئت سه نفره فوق الذکر ازاسفند سال ۵۷ تا پایان سال ۶۹ طی سی ونه جلسه تلاش نمود تا درباره مسائل ومشکلات مالی ، اداري ، استخدامي وسازماني دانشگاهها درچهارچوب قوانين ومقررات مربوطه تصميم گيريهاي لازم را بعمل آورند .

هیئت سه نفره مزبورفعالیتهای خود را ازطریق کمیته هاي کارشناسي اداري ، مالي وبررسي وتجديد نظروتدوين قوانين ، آئين نامه استخدامي پيگيري و سازماندهي مي کرد .

باگسترش کمی آموزش عالی وتاسیس دانشگاهها ودانشکده های مختلف دراقصی نقاط کشور وهمچنين افزايش شماردانشجويان وتوجه به پژوهشي درسطوح بنيادي وکاربردي وتوسعه اي وافزايش نيازها وخواسته ها وسايرعوامل موجب گرديد انديشه احياء وشکل گيري مجدد هيئت امناء دانشگاهها با هدف اعطاي استقلال بيشتردرسياستگزاري وتصميم گيري بروزنمايد . مسئولات عالي رتبه وزارت فرهنگ وآموزش عالي برآن شدند تا قانون تشكيل هيئت هاي امناء دانشگاها وموسسات آموزش عالي وپژوهشي را تنظيم نمايند ونهايتا در جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ مورخ ۹ و ۲۳/۱۲/۱۳۶۷ شوراي عالي انقلاب فرهنگي به تصويب رسيد ومقررگرديد مواد ۸ ، ۹ و ۱۰ آن طي لايحه اي جهت تصويب به مجلس شوراي اسلامي تقديم گردد .

لازم به ذکراست تاپایان سال ۱۳۶۹ به رغم تصویب قانون تشکیل هیئت های امناء مذکوردرسال ۱۳۶۷ به موجب ماده ۱۱ آن کماکان هيئت سه نفره جانشين هيئت امناء به فعاليت خود ادامه داد . دربهمن ماه سال ۱۳۶۹ قانون نحوه انجام امورمالي ومعاملاتي دانشگاهها وموسسات آموزش عالي وتحقيقاتي به تصويب مجلس شوراي اسلامي رسيد كه درتاريخ ۲۶/۱۰/۱۳۶۹ شوراي نگهبان آنرا تائيد نمود . متعاقب آن دانشگاههاي وابسته به وزارت علوم ، تحقيقات وفناوري وبهداشت ، درمان وآموزش پزشكي به ايجاد هيئت هاي امناء دردانشگاهها وموسسات علمي وتحقيقاتي وابسته همت گماشتند .

درحال حاضردردانشگاهها وموسسات آموزشی و پژوهشی وابسته به وزارت بهداشت ، درمان وآموزش پزشکی ۵۱ هیئت امناء شکل گرفته است . ضمنا برای دانشکده هاي جديد که درسال ۱۳۹۲ وبعد ازآن بودجه مستقل خواهند داشت نيزهيات امناء استقرارخواهد يافت .

خاطرنشان می سازد که دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله ، دانشگاه شاهد ، دانشگاه آزاد اسلامی ، دانشگاه علوم پزشکی ارتش ، دانشگاه امام حسين ( ع ) ، انستيتو پاستورايران ، موسسه عالي آموزشي وپژوهشي طب انتقال خون ايران وموسسه سرم وواکسن سازي رازي نيزداراي هيئت امناء مي باشند .

نکته دارای حائز اهمیت آنکه با تصویب ماده ۴۹ قانون برنامه پنجساله چهارم توسعه کشور ازابتدای سال ۱۳۸۴ دانشگاهها وموسسات آموزش عالی و پژوهشي دولتي صرفا براساس آئين نامه ها ومقررات اداري ، مالي ، استخدامي و تشکيلات خاص ، مصوبات هيئت هاي امناء مربوطه که به تائيد وزراي علوم ، تحقيقات وفناوري وبهداشت ،درمان وآموزش پزشكي حسب مورد مي رسد بدون الزام به رعايت قانون محاسبات عمومي ، قانون استخدام كشوري وسايرقوانين ومقررات عمومي اداري ، مالي واستخدامي اداره شده كه با تاكيد اين مهم درقانون برنامه پنجساله پنجم توسعه « بند ب ماده ۲۰ » نقش هیات های امناء واستقلال دانشگاه ها پررنگ ترگردیده است . ضمن آنکه اعتبارات این موسسات کمک تلقی شده وپس ازپرداخت به هزينه قطعي منظورمي گردد .
این مواد قانونی برنامه ها که مصوب مجلس محترم شورای اسلامی می باشد مي تواند بعنوان نقطه عطفي جهت افزايش کارائي هيئت هاي امناء واستقلال دانشگاهها وموسسات آموزش عالي وپژوهشي تلقي شود . مشروط برآنکه ساختارلازم جهت تحقق اين ظرفيت قانوني دردانشگاهها وستاد وزارتخانه هاي مرتبط ايجاد گردد . درهمين راستا نيزدرسال ۱۳۹۰ کليه دانشگاهها و موسسات درساختار خود واحدي ستادي درحوزه رياست موسسه بنام دبيرخانه هيات امناء با تصويب هيات امناي خود وتائيد وابلاغ وزارت بوجود آوردند تا به عنوان بازوي ارتباطي بين اعضاي اصلي ، مسئولين دانشگاه ووزارت متبوع بوده و هماهنگي هاي لازم را براي پويائي هيات امناء واجرائي شدن مصوبات بوجود آورند .

 

امروز
چهارشنبه 18 تير 1399  
 
 
 
 
 
 



تعداد بازديد اين صفحه: 2326
تعداد بازديد کنندگان سايت: 26627263 تعداد بازديد زيرپورتال: 256327 اين زيرپورتال امروز: 825 سایت در امروز: 44830 اين صفحه امروز: 2